Hoe gaan we bodemdaling en funderingsschade tegen?

Kennis en ervaringen delen

• Het nationaal Kennisprogramma Bodemdaling is een initiatief van Platform Slappe Bodem, STOWA, Rijkswaterstaat en Provincie Zuid-Holland. Zij hebben het programma in 2016 opgericht en sindsdien hebben vele andere partijen zich erbij aangesloten. Het programma wil overheden en burgers oplossingen aanreiken om bodemdaling tegen te gaan en veengebieden leefbaar, veilig en betaalbaar te houden. Dat doet het door kennis te ontwikkelen en versterken, en door verschillende kennisprojecten en partijen met elkaar te verbinden. Het programma komt niet alleen voort uit de huidige problemen van bodemdaling, maar ook uit zorgen over die van de toekomst. We staan namelijk voor grote maatschappelijke opgaven op het gebied van klimaat, water, wonen, duurzaamheid, kringlooplandbouw en ruimtelijke inrichting.
• Het rapport ‘Naar een kennisagenda funderingsproblematiek’ van Deltares en TNO biedt een eerste aanzet voor een kennisagenda voor funderingsproblemen. Het kan daarmee een basis vormen voor gesprekken tussen overheid, bedrijfsleven en kennisinstellingen over hoe ze de kennisontwikkeling en kennisdeling beter kunnen organiseren.

Platform Slappe Bodem

Platform Slappe Bodem is een samenwerking voor en door lokale en regionale overheden. Het platform werkt aan bewustwording en agendering van bodemdaling binnen verschillende nationale, lokale en regionale beleidsvelden en agenda’s. Het doel is om bodemdaling in Nederland beheersbaar te krijgen door bewuste keuzes te maken voor de langere termijn.

Kennis Centrum Aanpak Funderingsproblematiek

Het Kenniscentrum Funderingsproblematiek (KCAF) richt zich vooral op het verspreiden van kennis over funderingsproblemen door bodemdaling. Via de kennisbank vind je per doelgroep relevante informatie en er is een aanbod van verschillende cursussen en bijeenkomsten. Op de website van het KCAF vind je onder publicatiesook verschillende brochures en rapporten over de funderingsproblematiek. Verder heeft het KCAF een ‘funderingsloket’ waar huiseigenaren funderingsproblemen kunnen melden. Het KCAF werkt samen met kennisinstituten, brancheorganisaties, onderwijsinstanties en marktpartijen.

Bodemdaling & Erfgoed in Gouda

Landschapsarchitectenbureau De Urbanisten en Stats Architecten hebben onderzocht wat de gevolgen van bodemdaling kunnen zijn voor de historische binnenstad van Gouda. De resultaten staan in het rapport Bodemdaling & Erfgoed in Gouda. Ook laat het rapport zien hoe toenemende hoogteverschillen in de toekomst tot problemen kunnen leiden, zoals schade aan gebouwen, wateroverlast en aantasting van erfgoed. De onderzoekers hebben voor vier locaties in de binnenstad de effecten van bodemdaling over 50 en 100 jaar in beeld gebracht en mogelijke ruimtelijke oplossingen ontwikkeld. Bij het rapport is de Toolbox Hoogteverschillen door bodemdaling ontwikkeld. Ook andere steden kunnen deze toolbox gebruiken om de gevolgen van bodemdaling en klimaatverandering beter te analyseren en aan te pakken.

Initiatieven om bouwregels aan te passen

Om bodemdaling tegen te gaan, is het ook belangrijk om de standaarden en eisen bij nieuwbouw en bij de aanbouw van infrastructuur aan te passen. Zo geeft de factsheet ‘Deelexpeditie nieuwbouw op slappe bodem 2021’ antwoord op de vraag naar verduidelijking een aanscherping van de eis om bodemdaling te beheersen in nieuwbouwprojecten op slappe bodem. En het Overleg Standaarden Klimaatadaptatie (OSKA) laat in een verkenning zien welke standaarden aangepast kunnen worden om de kwaliteit te borgen van lichte ophoogmaterialen die bodemdaling verminderen.

Wat kun je zelf doen tegen schade door bodemdaling?

Op de website van het KCAF vind je verschillende hulpmiddelen die je helpen om funderingsproblemen aan te pakken. Voor gemeenten heeft het KCAF bijvoorbeeld een handleiding met stappenplan gemaakt op funderingsproblemen op wijkniveau aan te pakken. Het gaat daarbij vooral over funderingsschade van houten palen. Ook voor huiseigenaren heeft het KCAF een handleiding met stappenplan gemaakt.