City Deal Klimaatadaptatie

De City Deal Klimaatadaptatie was een samenwerkingsovereenkomst tussen 37 partners, waaronder 10 steden. Deze deal liep van 2016 tot oktober 2020. Eind januari 2021 stopt deze City Deal officieel en de eerste stappen naar klimaatadaptieve steden zijn hiermee gezet. Maar de transitie is nog niet klaar. De City Deal sluit af met zeven opschalingsthema’s, waar anderen mee verder gaan. De factsheet hieronder laat zien hoe de City Deal zich in die vier jaar ontwikkeld heeft.

De City Deal Klimaatadaptatie in cijfers (bekijk online versie)

Wat is de City Deal Klimaatadaptatie?

Om de Nederlandse steden klimaatadaptief in te richten, is het heel belangrijk dat gemeenten, andere overheden, burgers, (semi)private partijen en het Rijk met elkaar samenwerken. En idealiter vindt die samenwerking niet alleen plaats binnen steden, maar ook tussen steden. De City Deal Klimaatadaptatie was bedoeld om al die partijen bij elkaar te brengen, zodat ze goede voorbeelden met elkaar zouden uitwisselen en samen over innovatieve oplossingen zouden nadenken. Daarnaast willen de steden en andere partijen met deze City Deal ook op internationaal niveau een betekenisvolle rol spelen. De City Deal kan zo zelfs bijdragen aan de aanpak van klimaatadaptieve steden wereldwijd.

Wie waren de deelnemers?

De steden die hebben meegedaan aan deze City Deal waren Den Haag, Amsterdam, Eindhoven, Dordrecht, Rotterdam, Breda, Zwolle, Amersfoort, Deventer en Groningen. Daarnaast waren de volgende overheden betrokken: het ministerie van Infrastructuur en Milieu, Waterschap Drents Overijsselse Delta, Waterschap Amstel, Gooi en Vecht, Waterschap Vallei en Veluwe, Provincie Overijssel, Hoogheemraadschap van Schieland en Krimpenerwaard en Hoogheemraadschap van Delfland. Verder deden ook de volgende partijen mee: Tauw, RDC, NWP, Kennisland, Heijmans, EcoShape, BPD, Unesco-IHE, Hogeschool Amsterdam, Universiteit van Utrecht, Hanzehogeschool Groningen en Branchevereniging voor Ondernemers in het Groen (VHG).

Samen experimenteren en innoveren

De partners van deze City Deal hebben intensief met elkaar samengewerkt door van elkaar te leren, en door samen te experimenteren en innoveren. De samenwerking gebeurde in een verzameling pilotprojecten, waarin experts en bestuurders samen werkten aan activiteiten om de doelen van de Deltabeslissing Ruimtelijke Adaptatie te bereiken. Deze doelen waren: in 2020 klimaatbestendig ontwikkelen, bouwen en beheren en in 2050 klimaatbestendig zijn. Iedere partner deed mee omdat hij er iets uit kon halen én bereid was om ervaring en kennis in te brengen. Dat zorgde voor een enorme meerwaarde bij complexe vraagstukken, waarbij de verschillende partners konden profiteren van elkaar. Een strategiegroep van betrokken bestuurders en kritische denkers van buiten het netwerk hielp de partners met advies over betere regelgeving, financiering en governance.

Zeven opschalingsthema’s
De City Deal Klimaatadaptatie heeft geleid tot zeven opschalingsthema’s, waar anderen mee verder gaan. Hieronder lees je welke thema’s dat zijn en wie ermee aan de slag gaan. Bij elk thema vind je ook een link naar het introductiefilmpje. Dit zijn de opschalingsthema’s:

  1. Integrale aanpak openbare ruimte: Om steden klimaatbestendig te maken is een integrale aanpak heel belangrijk. De City Deal Openbare Ruimte die op 29 oktober 2020 is ondertekend, gaat hiervoor handvatten zoeken. Zie ook het filmpje over de City Deal Openbare Ruimte.
  2. Klimaatbestendige sociale woningbouw: Klimaatadaptatie is bij woningcorporaties nog onderbelicht. Groene Huisvesters gaat klimaatadaptatie en vergroening stevig op de agenda zetten. In een filmpje over klimaatbestendige sociale woningbouw hoor je hoe een woningcorporatie en een gemeente samen tot een mooie oplossing zijn gekomen.
  3. Rol financiële sector: Als je nu niet aan klimaatadaptatie doet, kost dat later geld. Daarom is het belangrijk dat banken, verzekeraars en beleggers de impact van klimaatverandering meenemen in hun rekenmodellen. De Vereniging Beleggers Duurzame Ontwikkeling en de ASN-bank willen op zoek naar projecten om de risicobenadering van de financiële sector te verbinden aan klimaatadaptieve oplossingen. In een filmpje met Eric Schellekens hoor je hoe Arcadis klimaatadaptatie meeneemt in een kostenbatenanalyse.
  4. Vitale en kwetsbare functies en netwerken: Het Rijk heeft een aanpak ontwikkeld voor 13 nationale vitale en kwetsbare functies. In het Deltaplan Ruimtelijke adaptatie worden die verbonden aan regionale en lokale strategieën. Het Waterschap Amstel Gooi en Vecht wil die verbinding samen met decentrale overheden verder versnellen. Zie ook het filmpje over vitale en kwetsbare functies.
  5. Klimaatbestendig en natuurinclusief bouwen: ‘Klimaatadaptief bouwen begint met een extreem goede onderlegger’, zegt Frans Holleman van BPD in het filmpje over klimaatbestendig en natuurinclusief bouwen. De uitdaging is om klimaatadaptief bouwen integraal door te zetten bij de herstructurering in bestaande wijken en het te borgen in het proces van nieuwbouwprojecten. KAN wil zich inzetten om klimaatadaptie die beschreven staat in beleid en strategieën te implementeren in de praktijk. Dat doet ze graag samen met andere publieke en private partijen.
  6. Groene leefomgeving: Directeur Donné Slangen van het ministerie van LNV wil namens de Rijksoverheid graag bijdragen aan het herstel van de biodiversiteit door veel meer groen toe te voegen in de stad. Hij heeft hiervoor alvast krachten van verschillende ministeries gebundeld onder de vlag ‘Groene Stad’. Bekijk ook het filmpje Groene leefomgeving.
  7. Stedelijke adaptatiestrategie en beleidsmix: Het netwerk KANS gaat binnen dit thema werken aan de aanpak en duurzame financiering voor hittestress en vergroenen. Zie ook het filmpje met burgemeester Ahmed Aboutaleb.

Wat zijn City Deals?

De City Deal Klimaatadaptatie is onderdeel van Agenda Stad. Hierin werken steden, maatschappelijke partners en Rijksoverheid samen aan het versterken van de innovatie van Nederlandse steden. Dat doen ze in de vorm van City Deals. Een City Deal heeft als doel om innovatie te stimuleren bij grote stedelijke veranderopgaven en maatschappelijke vraagstukken. De City Deal koppelt enkele steden, andere overheden, bedrijven en maatschappelijke organisaties aan elkaar en aan de ministeries die voor het beleid van die opgaven en vraagstukken verantwoordelijk zijn. Samen kunnen zij werken aan een nieuwe aanpak, onder andere door bestaande praktijken en vormen van financiering ter discussie te stellen.