Kans op overstroming groter door toenemende rivierafvoeren

Door klimaatverandering neemt de kans op een overstroming vanuit de rivieren toe. Hogere waterstanden vergroten de kans op overstromingen vanuit de binnenwateren, zoals zijrivieren en beken. Deze kans is het grootst in de winter, omdat de rivierafvoeren in de winter toenemen. Maar ook in de zomer neemt de kans op een overstroming vanuit rivieren toe. Op deze pagina lees je meer over hoe de kans op een overstroming vanuit de rivieren toeneemt.

Hoe neemt de kans op een overstroming vanuit rivieren toe in de winter?

Volgens de KNMI’23-scenario’s neemt in de periode van september tot en met februari de gemiddelde neerslag in de stroomgebieden van de Rijn en de Maas toe. Dit zorgt ervoor dat rivieren in de winter meer water afvoeren, waardoor de kans op overstromingen toeneemt. Tegelijk zal er in de zomer gemiddeld minder neerslag vallen in de stroomgebieden. Dit zorgt in de zomer gemiddeld voor lagere rivierafvoeren. Dit blijkt ook uit het onderzoek van Rijkswaterstaat, Deltares en het KNMI waarin ze hebben berekend wat de KNMI’23-scenario’s betekenen voor de rivierafvoeren in 2050, 2100 en 2150.

Hoe neemt de kans op een overstroming vanuit rivieren toe in de zomer?

Door klimaatverandering neemt de neerslag in maart tot en met augustus af. Hierdoor voeren rivieren in de zomer minder water af. Wel wordt de kans op extreme neerslag juist in de zomer groter, zo blijkt uit internationaal onderzoek. Als er in een groot gebied ineens heel veel regen valt, kan dat leiden tot een overstroming zoals die in juli 2021 in delen van Limburg, Duitsland en België.

Ook andere factoren hebben invloed op rivierafvoer

Naast toenemende neerslag neemt de rivierafvoer ook toe door andere factoren: het smelten van sneeuw, verdamping in het stroomgebied en het waterbeheer.

Wat kunnen we leren van de overstromingen in juli 2021?

In juli 2021 overstroomden delen van België, Duitsland en Limburg. Oorzaak: extreem veel regen op 13 en 14 juli in de stroomgebieden van de Maas en de Rijn. Naar aanleiding van deze overstromingen zijn er verschillende onderzoeken uitgevoerd. Zo concludeerde een internationaal team van wetenschappers al in augustus 2021 dat de kans op overstromingen als gevolg van extreme neerslag zoals in juli 2021 groter wordt. Hun onderzoek richtte zich op de regio tussen het noorden van de Alpen en Nederland. En op basis van onderzoeken van Deltares en het Nationaal Kennis- en Innovatieprogramma Water en Klimaat (NKWK) is de Handreiking bovenregionale stresstesten ontwikkeld. Deze handreiking helpt om stresstesten uit te voeren van een bovenregionale gebeurtenis, waarbij extreem veel neerslag valt in een heel groot gebied

• Ga naar de Handreiking Bovenregionale Stresstesten