Wat merkt de samenleving van de veranderingen in de natuur?

Als de natuur verandert, heeft dat verschillende gevolgen voor de samenleving. Want de natuur draagt op veel manieren positief bij aan mens en maatschappij. Denk aan: water zuiveren, water vasthouden, CO₂ vasthouden door bossen, kust beschermen, beheersen van ziektes en plagen, omgeving verkoelen, gezondheid verbeteren en recyclen van voedingsstoffen (nutriënten). Deze diensten die de natuur ons levert noemen we ook wel ecosysteemdiensten. De kwaliteit van ecosysteemdiensten wordt slechter als het aantal soorten en geschikte leefgebieden afnemen en ecosystemen minder goed functioneren. Op deze pagina lees je wat we daarvan kunnen merken.

Gezondheid

Ecosysteemdiensten die een positieve invloed hebben op onze gezondheid zijn bijvoorbeeld: organismen in de bodem die water zuiveren, en natuurlijke processen die ziektes, plagen en klimaten reguleren. Verder hebben bomen en planten verschillende voordelen voor de gezondheid: ze werken verkoelend, zuiveren de lucht en verbeteren de mentale gezondheid . Door milieuvervuiling en klimaatverandering worden deze ecosysteemdiensten zwakker. Verder wordt de kans op allergieën en infecties groter doordat het bloeiseizoen langer duurt. Daardoor krijgen mensen sneller of meer last van hooikoorts, wordt de kans op tekenbeten groter en komt er meer overlast door de eikenprocessierups. Ook ontstaan er sneller schimmels in huis en blauwalg in open water. Meer over deze effecten van klimaatverandering kun je lezen in het Kennisdossier Gezondheid.

Veiligheid

Ecosysteemdiensten die Nederland veilig helpen houden, zijn bijvoorbeeld duinen, natte natuurgebieden en bossen. Duinen beschermen de kust tegen de zee en overstromingen. Bossen en bomen houden water vast en kunnen koelte bieden tijdens periodes van hitte. En natte natuurgebieden houden water vast, waardoor ze ons beschermen tegen overstromingen en droogte. Denk aan moerassen, veengebieden, plassen en natte graslanden. In de Deltafact ‘Water vasthouden en bergen in natuurgebieden’ van STOWA lees je hier meer over.

Landbouw, tuinbouw en bosbouw

Veranderingen in de natuur door klimaatverandering hebben ook invloed op de landbouw, tuinbouw en bosbouw. Als de biodiversiteit afneemt, komen er minder bijen en andere bestuivers, wordt de kans op plagen groter en wordt de bodemkwaliteit slechter. Voor deze sectoren is het daarom belangrijk om de biodiversiteit te verbeteren. Verder neemt door toenemende droogte de waterbeschikbaarheid af. Ecosysteemdiensten die water vasthouden, zoals natte natuurgebieden, kunnen hier een oplossing voor bieden. Verder moeten ondernemers van deze sectoren zich houden aan verschillende regels om de natuur op en om hun land beter te beschermen tegen vervuiling en de gevolgen van klimaatverandering. Zie voor meer informatie hierover het Kennisdossier Landbouw.

Recreatie en toerisme

Veranderingen in de natuur hebben ook invloed op de recreatie- en toerismesector. Als er minder natuur is of als de kwaliteit ervan afneemt, zullen er bijvoorbeeld minder plekken zijn waar mensen in de natuur kunnen kamperen, fietsen of wandelen. Ook kan de kwaliteit van zwemwater afnemen, waardoor minder mensen in en bij het water verkoeling kunnen vinden.